Artisjok

De bloemknop die je op je bord krijgt is het culinaire deel. De bitterstoffen zitten juist in de bladeren en de harde buitenste delen, die in de keuken meestal worden weggegooid. Verse artisjok levert vooral vezels, vocht en wat vitamines en mineralen. Een bladextract levert een veel hogere concentratie bitterstoffen en bijna geen vezels. Wie artisjok als supplement zoekt, kiest daarom vrijwel altijd bladextract; wie vezels wil, is beter uit met de groente zelf.

Dat hangt af van hoe precies je wilt doseren en of je de bittere smaak wilt merken.

Twijfel je, dan zijn capsules de eenvoudigste start.

De meeste merken adviseren inname bij of net voor een maaltijd, met een groot glas water. Dat is ook wat gebruikers zelf het prettigst vinden: buiten de maaltijd kan een bitter, geconcentreerd extract op een lege maag wat zwaar vallen. Verdeel je een hogere dagdosering, dan is een deel bij het ontbijt en een deel bij de lunch of het avondeten gebruikelijk. Houd je altijd aan de dosering op het etiket van het merk, want die verschilt sterk per extract.

Zoek drie dingen. Ten eerste de extractverhouding, bijvoorbeeld 10:1 of 15:1: dat vertelt hoeveel blad in één deel extract is verwerkt. Ten tweede een eventueel percentage cynarine, vaak 2,5 of 5 procent. Ten derde de dragers: staat er maltodextrine of rijstpoeder in, dan is een deel van het gewicht vulling. Een claim als "4000 mg artisjok" verwijst meestal naar de hoeveelheid blad vóór extractie, niet naar de inhoud van de capsule. Zonder verhouding is een milligramgetal moeilijk te vergelijken.

Ja, dat gebeurt veel. Artisjok wordt vaak samen met mariadistel, gember of supplementen met kurkuma aangeboden, omdat het alle drie bittere of aromatische plantenextracten zijn. Let bij combinatieproducten op de hoeveelheid per ingrediënt. Staan er vijf kruiden op het label met samen 200 mg, dan is van elk kruid weinig over. Wij kiezen liever een enkel extract met een duidelijke verhouding, of een combinatie waarin elk ingrediënt een zinvolle hoeveelheid heeft.

Artisjok behoort tot de familie van de Asteraceae, samen met kamille, chrysant, madeliefje en zonnebloem. Ben je gevoelig voor die planten, dan kan artisjok een allergische reactie geven. Heb je galstenen of een aandoening van de galwegen, overleg dan eerst met je arts. Voor zwangerschap en borstvoeding is er weinig onderzoek, dus vraag ook dan advies. Milde klachten zoals winderigheid of een opgeblazen gevoel worden vooral in de eerste dagen gemeld en bij hogere doseringen. Begin laag en bouw rustig op.

Omdat er in de EU geen goedgekeurde gezondheidsclaim voor artisjok bestaat. Claims over plantaardige ingrediënten zijn sinds 2010 aangehouden: EFSA beoordeelt ze niet verder en de Europese Commissie heeft ze niet toegelaten. Onder de Europese claimverordening mag je alleen goedgekeurde claims gebruiken. Je ziet elders veel teksten over lever, gal of cholesterol; wij nemen die niet over. Wat we wel doen, is precies uitleggen wat er in het product zit en hoe je het gebruikt, zodat je zelf een geïnformeerde keuze maakt.